Strefa Czystego Transportu w Krakowie - co zmieni się dla kierowców?

Kraków przygotowuje się do wprowadzenia nowego porządku na ulicach - system obsługi Strefy Czystego Transportu i punkty pomocowe zaczynają działać, a miasto stawia na ograniczenie ruchu pojazdów o wysokiej emisji. Dla kierowców to nie tylko nowe przepisy, ale też konkretne narzędzia i terminy, które warto poznać.

• Strefa Czystego Transportu - kto i jak będzie mógł wjechać
• Gdzie w Krakowie zrobisz wpis do systemu i jak działa okres przejściowy

Strefa Czystego Transportu - kto i jak będzie mógł wjechać

System informatyczny Strefy Czystego Transportu działa już na stronie oraz w aplikacji mKraków i pozwala sprawdzić, czy dany pojazd spełnia wymogi oraz złożyć odpowiednie wnioski. Od początku funkcjonowania - czyli od 8 grudnia - serwis zanotował ponad 175 000 sprawdzeń uprawnień, a do systemu wpłynęło około 6,1 tys. wniosków o nadanie uprawnień. Najwięcej zgłoszeń - ponad 5,2 tys. - dotyczyło mieszkańców Krakowa, którzy mają starsze auta, ale zachowują prawo wjazdu po rejestracji w systemie. Pozostałe wnioski dotyczyły m.in. pojazdów zagranicznych (~300) oraz pojazdów specjalnych, zabytkowych i przeznaczonych dla osób niepełnosprawnych (po około 100).

Zasady dopuszczeń są proste do sprawdzenia - dla samochodów osobowych obowiązują minimalne normy:

• benzynowe - co najmniej norma emisji Euro 4 lub rok produkcji nie wcześniejszy niż 2005,
• diesel - co najmniej Euro 6 lub rok produkcji nie wcześniejszy niż 2014.

Dla pojazdów powyżej 3,5 t normy i progi wiekowe są zbliżone, z drobnymi różnicami w latach produkcji. Około 60 proc. obszaru miasta wejdzie w zakres SCT - strefa obejmie teren w obrębie IV obwodnicy Krakowa.

Gdzie w Krakowie zrobisz wpis do systemu i jak działa okres przejściowy

W połowie grudnia otwarte zostaną Punkty Obsługi Mieszkańców, gdzie będzie można uzyskać pomoc przy rejestracji pojazdu, potwierdzić dokumenty i otrzymać informacje o uprawnieniach. Punkty zlokalizowano m.in. pod adresami:

• Zarząd Dróg Miasta Krakowa - ul. Centralna 53,
• biuro Strefy Płatnego Parkowania - ul. Reymonta 20,
• budynki Urzędu Miasta Krakowa: al. Powstania Warszawskiego 10, ul. Wielicka 28a, os. Zgody 2,
• terminal Górka Narodowa P+R - ul. Papierni Prądnickich 1,
• Galeria Bronowice - ul. Stawowa 61,
• Galeria Serenada - al. gen. Tadeusza Bora-Komorowskiego 41.

Uiszczenie opłat za wjazd i zakup nalepki (nieobowiązkowej) będzie możliwe jedynie w siedzibie ZDMK przy ul. Centralnej 53 oraz w biurze SPP przy ul. Reymonta 20.

Dla osób spoza Krakowa, których auta nie spełniają norm, przewidziano okres przejściowy w latach 2026–2028 z opcjami opłat:

• opłata godzinowa - 2,50 zł za godzinę,
• opłata dzienna - w 2026 dwie godziny z rzędu równoznaczne z wjazdem do końca dnia; w 2027 opłata dzienna wyniesie 15 zł (równowartość 6 godzin z rzędu),
• abonament miesięczny - 2026: 100 zł, 2027: 250 zł, 2028: 500 zł.

Po 31 grudnia 2028 r. możliwość wykupienia wjazdów wygasa i w strefę będą mogły wjeżdżać z zewnątrz wyłącznie pojazdy spełniające normy emisji (o ile nie mają innych zwolnień).

Miasto zapowiada, że przed końcem roku w systemie pojawią się funkcje umożliwiające wniesienie opłaty oraz specjalne strefomaty. Zarządy miejskie zaplanowały też spotkania informacyjne dla mieszkańców oraz szkolenia dla policji i Straży Miejskiej.

Bezterminowe zwolnienie przysługuje mieszkańcom zameldowanym i płacącym podatki w Krakowie, jeśli ich pojazd był zarejestrowany przed 26 czerwca 2025 r. - takie auta trzeba zgłosić w systemie i potwierdzać corocznie. Zwolnienia przewidziano także m.in. dla osób z niepełnosprawnością (na podstawie karty parkingowej UE), pacjentów korzystających ze specjalistycznych świadczeń medycznych, właścicieli pojazdów zabytkowych oraz pojazdów specjalnych.

Miasto informuje, że list dotyczący SCT trafi do mieszkańców od prezydenta Aleksandra Miszalskiego, a w działania wdrożeniowe zaangażowany był m.in. Zarząd Transportu Publicznego, Zarząd Dróg Miasta Krakowa oraz Stowarzyszenie Metropolia Krakowska.

Miasto zapowiada przekazywanie środków pozyskanych z opłat zewnętrznych na działania proekologiczne w gminach metropolii - po odliczeniu kosztów obsługi strefy. Środki mają być przeznaczone m.in. na wymianę starych pieców, rozwój park&ride czy wsparcie straży gminnych.

Dla kierowcy oznacza to kilka praktycznych kroków do wykonania już teraz - zarejestrować samochód w systemie, sprawdzić kwalifikacje pojazdu oraz zaplanować dojazdy w okresie przejściowym. Mieszkańcy, którzy korzystają z ulg, powinni pamiętać o corocznym potwierdzaniu zgłoszeń i mieć pod ręką wymagane dokumenty (np. kopię ważnej karty parkingowej UE przy zwolnieniu dla osób z niepełnosprawnością). Osoby dojeżdżające do pracy warto rozważyć abonamenty miesięczne lub alternatywy transportowe, bo opłaty będą rosnąć w kolejnych latach.

na podstawie: Urząd Miasta Krakowa.