Kraków w pilotażu, który ma zmienić przygotowanie przyszłych nauczycieli

W krakowskiej edukacji szykuje się ruch, który może wyjść daleko poza jedną szkołę czy jedną uczelnię. W mieście podpisano deklarację otwierającą ministerialny pilotaż „Mistrzowskie Praktyki” 2026–2027. To projekt, w którym obok samorządu mają współpracować dwa resorty, szkoły i środowisko akademickie. Stawka jest wyraźna – wypracowanie takiego modelu praktyk, który da się później przenieść na szerszą skalę.

• Kraków w gronie trzech samorządów wybranych do pilotażu
• Nauczyciel jako mentor, a uczelnia bliżej szkolnej codzienności
• Trzy etapy i sprawdzian rozwiązań przed rekomendacjami dla kraju

Kraków w gronie trzech samorządów wybranych do pilotażu

17 czerwca Kraków znalazł się wśród trzech samorządów wybranych do realizacji programu obok Warszawy i Rzeszowa. Deklarację współpracy podpisali przedstawiciele Ministerstwa Edukacji Narodowej oraz Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego, a przedsięwzięcie ma służyć zbudowaniu nowych zasad przygotowania przyszłych nauczycieli.

W centrum całego projektu jest praktyka nauczycielska, czyli ten fragment studiów, który często decyduje o tym, jak student odnajdzie się później przed klasą. W założeniu „Mistrzowskie Praktyki” mają lepiej spiąć szkoły z uczelniami i mocniej wykorzystać doświadczenie nauczycieli pracujących na co dzień z uczniami. Z opisu programu wynika też, że to właśnie nauczyciele–praktycy mają pełnić rolę mentorów dla studentów.

„Program «Mistrzowskie Praktyki» to odpowiedź na potrzebę wzmocnienia systemu kształcenia nauczycieli” – powiedziała Magdalena Mazur, dyrektorka Wydziału Edukacji i Projektów Edukacyjnych UMK.

Jej wypowiedź dobrze pokazuje kierunek całego przedsięwzięcia. Nie chodzi wyłącznie o formalne odbycie praktyk, ale o taki układ współpracy, w którym szkoła i uczelnia pracują razem nad przygotowaniem przyszłych kadr oświaty.

Nauczyciel jako mentor, a uczelnia bliżej szkolnej codzienności

Według założeń pilotażu uczelnie mają mocniej włączyć się w organizację i wsparcie praktyk, a szkoły mają stać się miejscem bardziej uporządkowanego wdrażania studentów do pracy. W praktyce oznacza to próbę odejścia od modelu, w którym praktyki są jedynie dodatkiem do programu studiów. Tu mają stać się częścią dobrze zaplanowanego systemu.

Magdalena Mazur, reprezentująca prezydenta Krakowa podczas uroczystości, podkreśliła, że program ma budować „trwałe partnerstwo między uczelniami i szkołami”. To ważny trop także dla samego miasta – jeśli rozwiązanie się sprawdzi, Kraków może uczestniczyć w tworzeniu wzorca, który później posłuży innym ośrodkom w Polsce.

Za projektem stoją także środowiska od lat zajmujące się jakością edukacji. Pilotaż wyrósł z rekomendacji dotyczących profesjonalizacji zawodu nauczyciela i poprawy jakości praktyk zawodowych. Inicjatorem jest SOS dla Edukacji, a wsparcie merytoryczne zapewniła Szkoła Edukacji Polsko–Amerykańskiej Fundacji Wolności i Uniwersytetu Warszawskiego. To pokazuje, że nie jest to jednorazowa akcja, lecz efekt dłuższej pracy ekspertów, nauczycieli, samorządów i akademików.

Trzy etapy i sprawdzian rozwiązań przed rekomendacjami dla kraju

Pilotaż został rozpisany na lata 2026–2027 i ma przejść przez trzy wyraźne etapy:

• przygotowanie wdrożenia, rekrutację szkół i uczestników oraz opracowanie modelu współpracy i programu szkoleń,
• testowanie wypracowanych rozwiązań w wybranych szkołach, z praktykami studenckimi i szkoleniami,
• ewaluację działań, wprowadzenie poprawek oraz przygotowanie rekomendacji systemowych.

Taki układ ma znaczenie praktyczne: najpierw powstanie model pracy, potem zostanie sprawdzony w terenie, a dopiero na końcu pojawią się wnioski, które mogą trafić do szerszego systemu. Jeśli program spełni swoje zadanie, Kraków będzie jednym z miejsc, gdzie testowano rozwiązanie mające poprawić przygotowanie przyszłych nauczycieli w całym kraju.

na podstawie: Urząd Miasta w Krakowie.