Kraków wraca pamięcią do lotników, których pochłonęło Auschwitz

27 stycznia w Krakowie znów wybrzmi ciężka, ale potrzebna pamięć o 81. rocznicy oswobodzenia więźniów Auschwitz-Birkenau. Muzeum Lotnictwa Polskiego przypomina, że wśród ofiar obozu byli także ludzie związani z polskim lotnictwem i inżynierią lotniczą - ci, którzy przed wojną budowali, szkolili i tworzyli historię polskich skrzydeł. ✈️

• Auschwitz-Birkenau i lotnicze biografie, które przerwała wojna
• Antoni Kocjan - konstruktor, który przeszedł przez obóz i wrócił do walki
• Muzeum Lotnictwa Polskiego przechowuje ślady, które nie pozwalają zapomnieć

Auschwitz-Birkenau i lotnicze biografie, które przerwała wojna

Ta rocznica nie jest tylko historycznym znakiem w kalendarzu. To moment, w którym wraca myśl o konkretnych nazwiskach, losach i dorobku ludzi, których wojna brutalnie wyrwała z życia i pracy. W obozie zginęli między innymi:

• ppłk pil. inż. Ernest Cieślewski - twórca struktur polskiego lotnictwa wojskowego w II RP, dowódca 2 Pułku Lotniczego,
• Bronisław Czech - mistrz narciarski i pilot szybowcowy,
• mjr pil. Donat Makijonek - as myśliwski I wojny światowej, kawaler Orderu Virtuti Militari.

To przypomnienie ma w sobie coś więcej niż oficjalny charakter. Pokazuje, że Auschwitz zabierał nie tylko anonimowe liczby, ale też ludzi z pasją, talentem i znaczeniem dla polskiej nowoczesności. 🕯️

Antoni Kocjan - konstruktor, który przeszedł przez obóz i wrócił do walki

W tej opowieści szczególne miejsce zajmuje Antoni Kocjan. Był jednym z najwybitniejszych polskich konstruktorów szybowcowych międzywojnia, autorem maszyn, które zdobywały uznanie także poza Polską - takich jak „Czajka”, „Orlik” czy „Wrona”. Aresztowany w czerwcu 1940 roku, trafił do obozu koncentracyjnego i otrzymał numer 4267. Zwolniono go w sierpniu 1941 r. dzięki interwencji niemieckiego profesora Georga Branda.

Po powrocie do Warszawy nie wycofał się z życia publicznego. Włączył się w konspirację i kierował wywiadem Armii Krajowej w sprawie rakiet V-1 i V-2, przekazując aliantom informacje o niemieckiej broni. To właśnie takie biografie pokazują, jak cienka była granica między nauką, ryzykiem i walką o wolność.

Muzeum Lotnictwa Polskiego przechowuje ślady, które nie pozwalają zapomnieć

W zbiorach Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie znajdują się pamiątki po Antonim Kocjanie z czasu jego pobytu w Auschwitz - między innymi listy pisane do żony oraz dokument zwolnienia z obozu. To nie są zwykłe muzealne eksponaty. To ciche świadectwa człowieka, który przeszedł przez obóz i mimo wszystko wrócił do pracy dla kraju.

Właśnie takie przedmioty nadają pamięci twarz i głos. I sprawiają, że 27 stycznia w Krakowie nie jest tylko datą w kalendarzu, ale dniem, w którym historia staje się bardzo bliska.

na podstawie: Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie.