Archiwum Nauki PAN i PAU w Krakowie - kontakt, zbiory i pracownia naukowa

Archiwum Nauki to specjalistyczna jednostka naukowa działająca przy Polskiej Akademii Nauk i Polskiej Akademii Umiejętności, która od 2002 roku gromadzi, opracowuje i udostępnia źródła do historii nauki i kultury. Mieści się w centrum Krakowa, w zabytkowej kamienicy przy ul. św. Jana, oferując badaczom dostęp do unikatowych zbiorów archiwalnych i bibliotecznych w specjalistycznej pracowni naukowej.

Szukam adresu i danych kontaktowych → Kontakt i siedziba Chcę skorzystać ze zbiorów na miejscu → Pracownia Naukowa i udostępnianie zbiorów Szukam informacji o dokumentach i spuściznach → Zbiory archiwalne Chcę dowiedzieć się o skali zasobu i bibliotece → Zasób i przechowywanie Chcę poznać misję i zadania statutowe → Organizacja i zadania Szukam podsumowania procedur i scenariuszy → Najważniejsze sprawy

Kontakt i siedziba

Siedziba archiwum znajduje się w historycznej części miasta, w bezpośrednim sąsiedztwie Rynku Głównego. To tu można uzyskać informacje o zasadach korzystania ze zbiorów, zlecić kwerendę lub umówić wizytę w pracowni. Sekretariat obsługuje sprawy organizacyjne i wstępne zapytania — przed planowaną wizytą warto skontaktować się telefonicznie, aby potwierdzić dostępność interesujących materiałów.

Pracownia Naukowa i udostępnianie zbiorów

Pracownia Naukowa to miejsce, w którym badacze i czytelnicy mogą bezpośrednio pracować z materiałami archiwalnymi i bibliotecznymi. Zbiory udostępniane są na miejscu, w sali czytelniczej — nie ma możliwości wypożyczania dokumentów poza archiwum. Korzystanie z akt wymaga wcześniejszego zgłoszenia jako użytkownik zasobu archiwalnego oraz zapoznania się z obowiązującym regulaminem.

Rezerwacja terminu wizyty nie jest obowiązkowa, ale ze względu na ograniczoną liczbę miejsc w pracowni zaleca się wcześniejszy kontakt. Osoby, które nie zarezerwowały miejsca, mogą nie uzyskać dostępu do akt w przypadku pełnego obłożenia sali. Przed wizytą warto potwierdzić godziny otwarcia telefonicznie.

Zbiory archiwalne

Zasób archiwum podzielony jest na trzy tematyczne działy, które odzwierciedlają podwójną przynależność instytucji do PAN i PAU oraz jej specjalistyczny profil. Łącznie obejmują one materiały instytucji naukowych, dokumentację placówek PAN w Krakowie oraz prywatne archiwa wybitnych postaci.

Dział III — spuścizny — jest szczególnie ceniony przez genealogów i badaczy biografii. Zawiera prywatne archiwa uczonych, artystów i działaczy kultury, często z obszerną korespondencją, dziennikami i dokumentacją życia codziennego.

Zasób i przechowywanie

Archiwum dysponuje znaczącym zasobem — na koniec 2019 roku wynosił on niemal 1700 metrów bieżących dokumentacji. Zbiory przechowywane są w profesjonalnych warunkach: sześć klimatyzowanych magazynów archiwalnych zapewnia stałą temperaturę i wilgotność, kluczowe dla zachowania historycznych materiałów.

Szczególną wartość stanowi Biblioteka Rozdolska Lanckorońskich — ofiarowana Polskiej Akademii Umiejętności przez Karolinę Lanckorońską, znaną historyk sztuki i kolekcjonerkę. Znajduje się w osobnym, klimatyzowanym pomieszczeniu i jest udostępniana na tych samych zasadach co zbiory archiwalne.

Organizacja i zadania

Archiwum Nauki funkcjonuje jako pomocnicza jednostka naukowa obu akademii — PAN i PAU — na podstawie porozumienia z 2002 roku. Jego misja obejmuje nie tylko przechowywanie dokumentów, ale także działalność naukową, wydawniczą i popularyzatorską.

Do podstawowych zadań statutowych należą:

• gromadzenie, przechowywanie, zabezpieczanie i opracowywanie materiałów archiwalnych jednostek PAN w Krakowie, PAU, stowarzyszeń naukowych oraz spuścizn osobistych
• kształtowanie narastającego zasobu archiwalnego obu akademii
• prowadzenie badań naukowych i działalność wydawnicza
• popularyzacja zasobu i osiągnięć archiwum

Najważniejsze sprawy

Materiał źródłowy stanowiła strona archiwumnauki.pan.pl.