Pierwszy prototyp Jantara Standard trafił do krakowskiego muzeum

Do Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie trafił szybowiec, który zapisał się w historii polskiej techniki lotniczej. Nie jest to seryjny egzemplarz, lecz pierwszy prototyp konstrukcji nagrodzonej później podczas zawodów w Australii. Przekazany bezterminowo eksponat pokazuje moment, w którym polskie szybownictwo wkroczyło w epokę kompozytów.

• Jantar Standard rozpoczął nowy etap polskiego szybownictwa
• Prototyp SP-2685 poleciał po medal w Australii
• Muzealna kolekcja zyskała brakujące ogniwo

Jantar Standard rozpoczął nowy etap polskiego szybownictwa

17 lipca do krakowskiego muzeum przekazano szybowiec SZD-41 Jantar Standard o znakach rejestracyjnych SP-2685. Eksponat trafił do instytucji w bezterminowy depozyt dzięki Henrykowi Mynarskiemu.

Konstrukcja zajmuje szczególne miejsce w historii krajowego lotnictwa. SZD-41 był pierwszym seryjnie produkowanym w Polsce szybowcem wykonanym w pełni z kompozytów. Zastosowanie laminatów szkło-epoksydowych zmieniło sposób projektowania i budowy takich maszyn, a rozwiązania opracowane przy Jantarze wyznaczyły kierunek dla kolejnych konstrukcji.

Od lat 70. wyprodukowano ponad 1000 szybowców należących do tej rodziny. Maszyny trafiały do kilkunastu państw, stając się jednym z najbardziej rozpoznawalnych przykładów polskiej myśli technicznej w lotnictwie. Wśród modeli znalazły się:

• SZD-37 Jantar,
• SZD-38 Jantar 1,
• SZD-42 Jantar 2,
• SZD-48 Jantar Standard 2/3,
• SZD-49 Jantar Standard K,
• SZD-52 Jantar 15/Krokus,
• SZD-55 Promyk,
• SZD-59 Acro.

Prototyp SP-2685 poleciał po medal w Australii

Egzemplarz o znakach SP-2685 nosi numer fabryczny X-110 i jest pierwszym prototypem SZD-41. Do pierwszego lotu doszło 3 października 1973 roku. Za sterami zasiadł pilot doświadczalny Adam Zientek.

Rok później szybowiec wysłano na Szybowcowe Mistrzostwa Świata w Waikerie. Franciszek Kępka zdobył na nim trzecie miejsce w klasie Standard. Próby konstrukcji i doświadczenia z zawodów pomogły dopracować projekt. Po modyfikacjach szybowiec rozpoczął seryjne życie jako SZD-41A Jantar Standard.

Historia tego konkretnego egzemplarza pozwala prześledzić nie tylko sportowe osiągnięcie, lecz także drogę od prototypu do produkcji. Dla zwiedzających oznacza to możliwość oglądania maszyny związanej z przełomowym etapem rozwoju polskich szybowców, a nie wyłącznie późniejszej wersji seryjnej.

Muzealna kolekcja zyskała brakujące ogniwo

SP-2685 jest pierwszym szybowcem SZD-41 Jantar Standard w zbiorach Muzeum Lotnictwa Polskiego. Jednocześnie należy do zaledwie dwóch prototypów tej konstrukcji, co nadaje mu szczególną wartość historyczną.

Przekazanie maszyny uzupełnia kolekcję polskich konstrukcji szybowcowych i pozwala szerzej pokazywać rozwój rodzimego lotnictwa oraz przemysłu lotniczego. W jednym eksponacie spotykają się trzy ważne wątki: narodziny technologii kompozytowej, sukces sportowy i późniejsze upowszechnienie konstrukcji na świecie.

na podstawie: Małopolski Urząd Marszałkowski.