Kraków przestawia mapę Europy Środkowej. Podcast MCK i Radia Kraków już gra 🎧

W Krakowie rusza rozmowa, która nie chce iść po utartych szlakach. Międzynarodowe Centrum Kultury i Radio Kraków uruchomiły podcast, który zamiast prostych definicji podsuwa słuchaczom i słuchaczkom region pełen pęknięć, sporów i zaskakujących połączeń 🗺️

• Alternatywna mapa Europy Środkowej zaczyna się od nafty i miast, które chciały być stolicami
• Podcast MCK i Radia Kraków sprawdza, co naprawdę mieści się w Europie Środkowej
• W kolejnych odcinkach pojawią się mity, design, Morawy i Bałkany

Alternatywna mapa Europy Środkowej zaczyna się od nafty i miast, które chciały być stolicami

Wspólny projekt MCK i Radia Kraków ma działać regularnie - nowe odcinki mają pojawiać się co najmniej raz w miesiącu. To nie jest zwykła seria historycznych pogadanek, tylko próba opowiedzenia Europy Środkowej na nowo - przez jej codzienność, ambicje, pamięć i ślady zostawione w kulturze.

Na starcie słuchacze dostają dwa odcinki, które dobrze ustawiają cały cykl. W pierwszym, dostępnym od 2 czerwca, dr Beata Nykiel z Instytutu Dziedzictwa Europejskiego MCK prowadzi przez historię galicyjskiej ropy - od naftowego boomu po jego gorzki finał. To opowieść o „niespełnionym Eldorado”, ale też o miejscu, które potrafiło wyprzedzać własny czas i stać się laboratorium nowoczesności.

Drugi odcinek, który można było usłyszeć od 16 czerwca, bierze na warsztat miasta dojrzewające do roli stolic, zanim jeszcze dostały polityczny stempel. Dr Łukasz Galusek przybliża swój książkowy temat i pokazuje Budapeszt, Bratysławę, Lublanę, Pragę i Zagrzeb jako miejsca, gdzie architektura, kultura i pamięć budowały narodową wspólnotę długo przed oficjalnym ogłoszeniem stołeczności.

Podcast MCK i Radia Kraków sprawdza, co naprawdę mieści się w Europie Środkowej

W tle całego cyklu stoi pytanie, które brzmi dziś wyjątkowo aktualnie: czym właściwie jest Europa Środkowa i czy w ogóle da się ją zamknąć w jednej definicji? Twórcy podcastu rozbierają to pojęcie na części pierwsze - pokazując, że między historią a współczesnością, między lokalnością a większymi procesami, kryje się dużo więcej niż szkolny skrót.

Warto też pamiętać o symbolicznym początku tej współpracy. 26 czerwca 2026 Agata Wąsowska-Pawlik, dyrektorka MCK, i Marcin Pulit, redaktor naczelny Radia Kraków, podpisali umowę dotyczącą realizacji projektu. To właśnie z tego porozumienia wyrósł podcast, który ma szansę z czasem zamienić się w jedną z ciekawszych regionalnych opowieści o naszej części Europy.

W kolejnych odcinkach pojawią się mity, design, Morawy i Bałkany

Zapowiedziane rozmowy wyglądają jak mapa tematów, po których naprawdę chce się wędrować. W kolejnych odsłonach usłyszymy m.in. Agatę Wąsowską-Pawlik, Marzenę Daszewską, prof. Jacka Purchlę, dr Monikę Rydiger, Natalię Żak, Bartosza Sadulskiego, Draga Jančara i prof. Macieja Czerwińskiego.

Będzie więc o galicyjskich mitach, o tym, jak żyją dziś, o środkowoeuropejskim stylu i codziennych przedmiotach, o Morawach, a także o Bałkanach i ich trudnej historii XX wieku. Podcast ma wyciągać na światło dzienne to, co zwykle zostaje na marginesie - nieoczywiste miejsca, bohaterów i idee.

To dobra propozycja dla tych, którzy lubią słuchać historii miasta, regionu i tożsamości bez szkolnej patyny. A że wszystko startuje z Krakowa, całość brzmi jeszcze bliżej niż zwykły kulturalny projekt - jak zaproszenie do rozmowy o własnym miejscu na mapie.

na podstawie: Międzynarodowe Centrum Kultury w Krakowie.